Si fermerėt pompė, fqinjėt shkojnė tė thatė
Ngrijė tė kėtij muaji pah arsyeja pse Florida ka nevojė mė tė mirė tė balancuar interesat e fermerėve dhe tė fqinjėve tė tyre periferike. Fermerėt duke luftuar pėr tė ruajtur prodhimet e tyre nė kushtet e ngrirjes derdhur ujė aq shumė nga aquifer se dhjetra sinkholes hapur deri nė lindje tė Hills-Zonat Qarkut, tharje deri puset e ujit tė banimit, duke kėrcėnuar shtėpitė dhe rrugėt dhe mbylljen e trafikut dhe bizneset e vogla. Bujqėsisė luan njė rol tė madh nė ekonominė Florida, dhe fermerėt duhet disa liri veprimi pėr t'u marrė me mot i keq. Por, shėndeti rendit dhe tė jetesės sė komuniteteve periferike gjithashtu duhet tė jetė njė shqetėsim.
Moti ekstrem ishte e pazakontė nė tė dyja temperatura e ulėt dhe kohėzgjatja. Charlie Crist Gov i ka kėrkuar Departamentit amerikan tė Bujqėsisė tė deklarojnė tė gjitha tė qarqeve 67 tė shtetit njė zonė fatkeqėsie, e cila do t'u japė vreshtarėve akses pėr ndihmė federale. Kėrkesėn e tij erdhi pas konstatimit paraprak nga shteti Bujqėsisė Bronson Komisioneri Charles se rreth 30 pėr qind e kulture Florida kishte dėmtuar nga orė tė qėndrueshme tė subfreezing motit pėr njė periudhė 13-ditore. Shtrirjen e plotė tė dėmit duhet tė jetė i qartė nė javėn e ardhshme. Por Bronson tha se nuk sektorin e industrisė shtetit bujqėsisė u kursyer, nga luleshtrydhe dhe agrume tė misri dhe peshqve tropikale.
Nė lindje tė Hillsborough, ku luleshtrydhe janė njė $ 300.000.000 kulture vjetore, fermerėt derdhur miliona litra ujė nga aquifer pėr tė llak nė bimėt e tyre, shtresė e akullit formon njė shtresė mbrojtėse nė fruta. Pompimit shkaktuar aquifer tė bjerė 60 metra nė Dover (njė rėnie e papritur e vetėm 10 metra nė nivelin e ujit mund tė destabilizojė gėlqeror tė mjaftueshme pėr tė shkaktuar njė sinkhole), duke rezultuar nė tė paktėn 22 sinkholes nė pjesėn lindore tė qarkut. Depresioneve dhe tė ēara nė rrugėt shkaktuar njė mbyllje tė pjesshėm tė ndėrshtetėrore 4 dhe 92 tė SHBA Qytetit pranė bimėve sė bashku me pjesė tė 15 rrugėve tė tjera. Qarku shpėrndarė edhe ujė nė shishe pėr pronarėt e shtėpive e tė cilit kishte shkuar puseve tė thatė. Rreth 600 njerėz e kanė quajtur drejtuesit rajonale tė ujit pėr tė raportuar puseve tyre kishte funksionuar keq apo tharė plotėsisht. Ngrijė nė mėnyrė tė qartė ka ndikuar mė shumė se fermerėt.
Florida Menaxhimit tė Ujit Jugperėndimore Qarkut nė plan tė krijojė njė grup pune nė mbledhjen e tij 26 janar tė bordit pėr tė studiuar ēfarė ka ndodhur dhe pėr tė shqyrtuar se si pėr tė pakėsuar ndikimin nė aquifer gjatė ēdo ngrijė tė ngjashme. Swiftmud duhet tė marrė atė punė seriozisht. Paneli gjithashtu duhet tė pėrfshijė njė seksion kryq-e atyre qė kanė interes nė rezultatin: industria e bujqėsia, uji menaxherėt, ambientalistėt dhe pronarėt e pronave zonė.
Kultivuesve janė tashmė nė kėrkim tė alternativave tė lashtat lotim pėr mbrojtjen e ngrirė. Mbulon kulture pėlhurė dhe shkume kimike janė ende nė fazat e testit dhe pėr tė rritur problemet praktike tė tyre. Ka edhe qindra, puse tė vjetra cekėt tė gjithė zonėn 110-sheshin-milje nė lindje tė Hillsborough qė ishin lejuar tė mbeten pas shtetit tė imponuar kėrkesat e reja dhe thellėsi nė vitin 2002.
Ēdo gjė duhet tė jetė nė tryezė. Ngrijė tė kėtij muaji mund tė ketė qenė njė fanatik tė natyrės. Por shteti ka nevojė pėr njė plan pėr mbrojtjen e bujqėsisė qė nuk vėnė shtėpitė ose jetesėn e banorėve periferike nė rrezik.
